Trapez Sacda KDV Tevkifatı: Kim, Ne Zaman, Hangi Oran?

16 Eylül 2026 · 3 dk okuma · Fiyat ve maliyet

Trapez sac faturasında "tevkifat" satırı görüp şaşıran çok kişi var: KDV'nin bir kısmı satıcıya ödenmiyor, alıcı tarafından doğrudan vergi dairesine beyan ediliyor. Bu bir maliyet değil, ödeme yöntemidir; ama nakit akışını ve fatura tutarını etkilediği için teklif karşılaştırırken bilinmesi gerekir.

Bu yazı bilgilendirme amaçlıdır; kesin uygulama için mali müşavirinize danışın. Dayandığımız kaynaklar yazının sonunda.

Tevkifat nedir, kısaca

Normalde satıcı KDV'yi alıcıdan tahsil edip devlete öder. Kısmi tevkifatta KDV'nin belirli bir oranını alıcı satıcıya ödemez, kendisi vergi dairesine beyan eder; satıcı yalnız kalan kısmı tahsil eder. 5/10 tevkifatta KDV'nin yarısı alıcı tarafından, yarısı satıcı tarafından beyan edilir. Toplam vergi değişmez.

Trapez sac tevkifat kapsamında mı?

Evet. KDV Genel Uygulama Tebliği'nin "Demir-Çelik Ürünlerinin Teslimi" bölümü (I/C-2.1.3.3.8), demir-çelik ve alaşımlarından üretilen yassı ürünleri — levha, sıcak ve soğuk haddelenmiş yassı ürünler ve kaplanmış yassı ürünler — kapsama alıyor. Galvanizli ya da boyalı galvanizli sacdan üretilen trapez sac bu tanımın içindedir. Tebliğin bugünkü hâlinde oran 5/10'dur.

Kapsam dışı bırakılanlar: demir-çelikten mamul eşya — vida, somun, dübel, menteşe, kapı kolu, zincir gibi. Çatı vidası bu yüzden tevkifatsız faturalanır.

Kim uygular?

Tevkifatı alıcı uygular. Demir-çelik ürünlerinde alıcı tarafı geniştir: tüm KDV mükellefleri ve Tebliğ'de "belirlenmiş alıcılar" olarak sayılan kamu kurumları, belediyeler, bankalar ve benzeri kuruluşlar. Yani sac alan bir müteahhit, bir sanayi işletmesi ya da bir depo işletmecisi (KDV mükellefi olduğu sürece) tevkifat yapar.

KDV mükellefi olmayan alıcıya — örneğin kendi evinin çatısını yaptıran bir kişiye — tevkifat uygulanmaz; fatura normal KDV'li kesilir.

Tutar sınırı

Kısmi tevkifat, KDV dahil fatura tutarının belirli bir sınırı aştığı işlemlerde uygulanır. Bu sınır her yıl fatura düzenleme sınırına paralel güncellenir; 2026 yılı için KDV dahil 12.000 TL'dir. Aynı sipariş parçalara bölünerek faturalanamaz; sınır işlem bazında değerlendirilir. Güncel sınırı yıl başında mali müşavirinize teyit ettirin.

Hangi oran?

Ürün	Tebliğ bölümü	Oran
Galvanizli / boyalı galvanizli trapez sac, beton altı trapez, sacdan büküm profil	Demir-çelik ürünlerinin teslimi (I/C-2.1.3.3.8)	5/10
Alüminyum trapez, alüminyum kenet levhası	Bakır, çinko, alüminyum ve kurşun ürünlerinin teslimi (I/C-2.1.3.3.2)	7/10
Çatı vidası, dübel, klips gibi eşya	Kapsam dışı	Tevkifat yok
Çatı yapım işi (malzeme + işçilik, hizmet olarak)	Yapım işleri (I/C-2.1.3.2.1) — şartları sağlıyorsa	4/10

Alüminyum farkı sık atlanır: alüminyum trapez sac demir-çelik değil, "alüminyum ürünü"dür ve farklı bölümde, farklı oranda tevkifata tabidir.

İstisna: ithalatçı ve cevherden üretici

Tebliğ iki teslimi tevkifat dışında tutuyor: ithalatçının doğrudan ithal ettiği ürünü ilk teslimi ve münhasıran cevherden üretim yapan üreticinin ilk teslimi. Bu istisna zincirin başındaki teslim içindir; sonraki her el değiştirmede tevkifat uygulanır. Rulo sacdan trapez üreten bir rollform üreticisi bu istisnanın kapsamında değildir; teslimi tevkifata tabidir. İstisnadan yararlanan satıcı, faturaya bunu açıkça yazmak zorundadır.

Çatı yapım işi farklı

Sac satışı ile çatı yapımı ayrı işlemlerdir. Gelir İdaresi'nin bir özelgesinde (Hatay VDB, 31.08.2022) demir-çelik ürünleri kullanılarak sunulan çatı yapımı hizmetinin demir-çelik teslimi sayılmadığı, dolayısıyla o bölüm kapsamında tevkifat uygulanmayacağı belirtilmiştir. Aynı özelge, işin Tebliğ'deki yapım işi tanımına girmesi hâlinde alıcının 4/10 oranında tevkifat uygulayacağını ekler. Yapım işlerinde tevkifat, belirlenmiş alıcılara yapılan işlerde ve diğer mükellefler için KDV dahil bedeli belirli bir tutarı aşan işlerde geçerlidir.

Pratik sonuç: yalnız sac alıyorsanız 5/10 (ya da alüminyumda 7/10); anahtar teslim çatı yaptırıyorsanız kural yapım işi kuralıdır ve çoğu özel sektör işinde tevkifat çıkmayabilir. Aynı projede sac ayrı, montaj ayrı faturalanıyorsa ikisi ayrı değerlendirilir.

Faturada ne görürsünüz?

Tevkifatlı faturada satır şöyle görünür (örnek, KDV %20, tevkifat 5/10):

Mal bedeli: 100.000 TL
Hesaplanan KDV (%20): 20.000 TL
Tevkif edilen KDV (5/10): 10.000 TL
Satıcıya ödenecek toplam: 110.000 TL

Alıcı 10.000 TL'yi 2 No.lu KDV beyannamesiyle kendisi beyan eder ve öder. Satıcı yalnız 10.000 TL KDV tahsil eder. Faturada tevkifat oranı ve dayanağı (bölüm numarası) yazılır.

Teklif karşılaştırırken

İki teklif "KDV dahil" ise ve biri tevkifatlı, biri değilse, satıcıya ödenecek tutar farklıdır ama toplam vergi aynıdır. Karşılaştırmayı KDV hariç yapın.
Alüminyum ve galvaniz tekliflerini karşılaştırırken tevkifat oranlarının farklı olduğunu bilin; nakit akışı hesabına girer.
Malzeme + montaj tek faturaysa tevkifat yapım işi kuralına göre değerlendirilir; ayrı faturaysa malzeme kısmı 5/10'a tabidir. Hangi yolun sizin için uygun olduğunu mali müşavirinizle konuşun.

Maliyetin kalemleri için sac çatı maliyeti yazısı, fiyatın nasıl oluştuğu için fiyatlandırma sayfası.

Kaynaklar

KDV Genel Uygulama Tebliği, I/C-2.1.3.3.8 "Demir-Çelik Ürünlerinin Teslimi"; I/C-2.1.3.3.2 "Bakır, Çinko, Alüminyum ve Kurşun Ürünlerinin Teslimi"; I/C-2.1.3.2.1 "Yapım İşleri"
Gelir İdaresi Başkanlığı özelgesi, Hatay Vergi Dairesi Başkanlığı, 31.08.2022, sayı E-88033016-010.01[130.01.2022]-116101 ("Demir-Çelik Ürünlerinden Çatı İmalatında KDV Tevkifatı")
2026 yılı kısmi tevkifat alt sınırı: KDV dahil 12.000 TL (fatura düzenleme sınırına paralel)

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır, mali danışmanlık değildir. Oranlar ve sınırlar değişebilir; uygulamadan önce mali müşavirinize danışın.

Sık sorulan sorular

Trapez sac alırken KDV tevkifatı var mı?

Alıcı KDV mükellefiyse ve fatura KDV dahil 12.000 TL'yi (2026) aşıyorsa evet: galvanizli ve boyalı galvanizli trapez sac demir-çelik ürünü sayılır, tevkifat oranı 5/10'dur. Bireysel alıcıya tevkifat uygulanmaz.

Alüminyum trapez sacda tevkifat oranı kaç?

7/10. Alüminyum ürünleri demir-çelik bölümünde değil, "bakır, çinko, alüminyum ve kurşun ürünleri" bölümünde tevkifata tabidir.

Çatı vidasında tevkifat var mı?

Yok. Tebliğ, demir-çelikten mamul eşyayı (vida, somun, dübel, menteşe vb.) kapsam dışında tutuyor. Sac ve vida aynı faturadaysa yalnız sac kalemi tevkifata tabidir.

Malzeme ve montajı birlikte alırsam tevkifat nasıl olur?

Anahtar teslim çatı yapımı hizmet sayılır; demir-çelik tevkifatı uygulanmaz. İş Tebliğ'deki yapım işi tanımına giriyorsa 4/10 yapım işi tevkifatı söz konusu olur; bu da belirlenmiş alıcılar ve belirli tutarı aşan işler için geçerlidir. Mali müşavirinize danışın.

Tevkifat maliyeti artırır mı?

Hayır. Toplam KDV aynıdır; yalnız bir kısmını satıcı yerine alıcı beyan eder. Satıcıya ödenen tutar düşer, vergi dairesine ödenen tutar aynı oranda artar. Nakit akışını etkiler, maliyeti etkilemez.